Tarih
Dünyayı değiştiren olaylar.
Tarih nedir?
Bu kategori, geçmişte yaşanan ve bugünkü dünyayı biçimlendiren büyük olayları konu alır. İmparatorlukların yükselişi ve çöküşü, antik uygarlıkların mirası, kayıp medeniyetlerin izleri ve tarihin dönüm noktalarını anlaşılır bir dille keşfedersin. Burada olayların ardındaki nedenleri, sonuçlarını ve bugüne bıraktığı dersleri öğrenirsin.
Aşıyı Avrupa'ya Osmanlı Kadınları mı Öğretti?
1717'de İstanbul'da bir İngiliz elçi eşi, Osmanlı kadınlarının çiçek hastalığına karşı yaptığı "aşılamayı" gördü ve bu yöntemi Batı'ya taşıdı. Jenner'dan yaklaşık 80 yıl önce.
Önizle→
Bir Kütüphaneyi Yaktılar, Meğer 2500 Yıl Boyunca Korumuş Oldular
MÖ 612'de Ninova yakılınca Asurbanipal'in kütüphanesindeki kil tabletler ateşte pişip taşlaştı. Yok etmek için çıkarılan yangın, Gılgamış Destanı'nı bugüne taşıdı.
Önizle→
Bir Yanardağ Frankenstein'ı ve Bisikleti Nasıl Doğurdu?
1815'te patlayan Tambora yanardağı dünyayı "yazsız yıl"a soktu. O soğuk, karanlık yaz Frankenstein'ı yazdırdı, aç kalan atlar da bisikletin icadını ateşledi.
Önizle→
İnsanlık Tapınağı Tarladan Önce mi Yaptı? Göbekli Tepe'nin Sarsıcı Cevabı
Şanlıurfa'daki Göbekli Tepe yaklaşık 11.600 yaşında. Henüz tarım, çömlek, yazı yokken avcı-toplayıcılar dev taş sütunlar dikti ve "önce tarım, sonra tapınak" fikrini tersine çevirdi.
Önizle→
Aynı Metin Üç Kez Yazıldı: Rosetta Taşı Mısır'ın Sessizliğini Nasıl Bozdu?
Rosetta Taşı'nda bir kararname üç ayrı yazıyla kazınmıştı. Okunabilen Yunanca sayesinde Champollion 1822'de hiyeroglifi çözdü ve bin yıllık sessizlik sona erdi.
Önizle→
Bir Liman Faciası Kemoterapiyi Nasıl Doğurdu?
1943'te Bari limanında bombalanan gemide sızan gizli hardal gazı yüzlerce kişiyi öldürdü. Ama doktorların fark ettiği bir yan etki, modern kanser tedavisinin kapısını araladı.
Önizle→
Cengiz Han'ın Açtığı Yollar: Ticareti mi Taşıdı, Vebayı mı?
Moğol İmparatorluğu İpek Yolu'nu güvenli kılıp Doğu-Batı ticaretini patlattı. Ama aynı açık yollar, 14. yüzyılda Kara Ölüm'ün Avrupa'ya taşınmasını da hızlandırdı.
Önizle→
Üç Kızın Gülmesiyle Başlayıp 14 Okulu Kapatan Kahkaha Salgını
1962'de Tanzanya'da bir yatılı kız okulunda başlayan gülme nöbeti, aylar içinde binden fazla kişiye yayıldı ve 14 okulun kapanmasına yol açtı.
Önizle→
Boston'u Yutan Tatlı Felaket: 1919 Büyük Melas Dalgası
1919'da Boston'da dev bir melas tankı patladı; saatte 56 km hızla ilerleyen 12 metrelik yapışkan dalga 21 kişiyi öldürdü ve mahalle yıllarca tatlı koktu.
Önizle→
Fırçayı Dudaklarında Sivriltip Işıldayan Kadınlar: Radyum Kızları
Saat kadranlarını radyumlu boyayla ışıldatan genç kadınlar, fırçayı dudaklarında sivrilterek çalıştı. Çeneleri çürüdü, açtıkları dava ise ABD iş güvenliği hukukunu değiştirdi.
Önizle→
1324'te Bir Kral Kahire'yi Altına Boğdu ve Ekonomiyi Çökertti
Mali hükümdarı Mansa Musa hac yolunda Kahire'de öyle çok altın dağıttı ki metal on yıl boyunca değer kaybetti ve şehir enflasyona sürüklendi.
Önizle→
Ölü Papanın Mahkemesi: Cesedin Yargılandığı Gün
897 yılında Papa Stephen VI, dokuz aydır ölü olan selefi Formosus'un cesedini mezardan çıkarttı, papalık kıyafetleriyle bir sandalyeye oturttu ve onu mahkemede yargıladı.
Önizle→Tarih üzerine okumalar
Bu kategoriyle ilgili kısa blog yazıları — dinlemeden önce ya da sonra oku.
Antik Dünyanın Şaşırtıcı Teknolojileri
Dişli çarklı bir hesap makinesi, iki bin yıl dayanan beton, alev alan bir sıvı… Antik dünya çağını bazı konularda nasıl bu kadar aştı? Kanıtlanmış örnekler.
Antik Mısır: Piramitlerin Ardındaki Gerçek
Piramitleri köleler değil, örgütlü işçiler kurdu. Hiyeroglifin çözülüşü, mumyalama ve Nil'in sırrı — uzaylı efsanelerinden çok daha etkileyici gerçekler.
Kayıp ve Gizemli Medeniyetler
Tarım öncesi devasa tapınaklar, çözülemeyen bir yazı, okyanus ortasında dev heykeller… Arkeolojinin hâlâ çözmeye çalıştığı gerçek gizemleri birlikte gezelim.
Tarih hakkında merak edilenler
Roma İmparatorluğu neden çöktü?
Tek bir nedeni yok. Ekonomik zorluklar, siyasi istikrarsızlık, ordunun zayıflaması ve dış saldırılar (kavimler göçü) gibi etkenler uzun bir süre içinde bir araya geldi. İmparatorluğun batı kısmı 476 yılında son buldu, doğu (Bizans) ise yüzyıllarca sürdü.
Mısır piramitleri nasıl inşa edildi?
Piramitler, kölelerle değil büyük ölçüde örgütlü ve ücretli işçi ekipleriyle inşa edildi. Dev taş blokların rampalar, kaldıraçlar ve dikkatli planlamayla taşındığı düşünülüyor. Kesin yöntem hâlâ tartışılıyor, ama bu devasa organizasyon Antik Mısır'ın mühendislik gücünü gösteriyor.
Merak'ta tarih konusunda ne bulabilirim?
Bu sitede tarih üzerine blog yazıları, kavram sözlüğü ve testler bulabilirsin; Antik Mısır, Roma'nın çöküşü ve kayıp medeniyetler gibi konular yer alıyor. Kısa sesli anlatımları dinlemek için Merak uygulamasını App Store veya Google Play'den indirebilirsin.
Tüm Tarih içeriklerini sesli dinle
Kısa anlatımları arka planda çal, çevrimdışı indir, serini sürdür. İlk ay ücretsiz.